Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
Veysel TAY
Veysel TAY
Azınlıklar Neden Ülkeyi Terk Ediyor?
Cafer AKDENİZ
Cafer AKDENİZ
Casuslar ne iş yapar
Ramazan KAYAN
Ramazan KAYAN
İlmin izzeti
Davut GÜLER
Davut GÜLER
Medine Sözleşmesi Bağlamında Birlikte Yaşamanın Mümkünlüğü -2
Enes TARIM
Enes TARIM
DİNİN İNŞASINDA GELENEĞİN ROLÜ
Bülent ACUN
Bülent ACUN
Babam içerse bende içerim
Hasan ŞEREFOĞLU
Hasan ŞEREFOĞLU
“Emirlerinizi Yerine Getiren, İtaatkâr Bir Hizmetçi Olarak Sizinle Yola Devam Edeceğim”
Sait ALİOĞLU
Sait ALİOĞLU
Muhafazakârlık İdeolojisi Üzerine...
Abdulbaki ÇAĞATAY
Abdulbaki ÇAĞATAY
Medrese eğitiminde temel sorunlar
Mahmut HAMDERCİ
Mahmut HAMDERCİ
İstanbul seçimini Saadet tayin etti
Dr. Yunus ÇOLAKOĞLU
Dr. Yunus ÇOLAKOĞLU
Seçimler ve muhacirler
Mustafa GÜL
Mustafa GÜL
HALİFE OLMAKTAN NİÇİN KORKARIZ?
Prof. Dr. Bilal SAMBUR
Prof. Dr. Bilal SAMBUR
Kitlelerin isyanı: Sudan
Halil ÇİFTÇİ
Halil ÇİFTÇİ
Sudan, Erdoğan ve Batı
Nejdet DEMİREL
Nejdet DEMİREL
Donald Trump ABD´nin başına neden getirildi
Ömer Naci YILMAZ
Ömer Naci YILMAZ
DAVA DAVA OLMUYOR ÖYLE BEDAVA (!)
Seyit Ahmet UZUN
Seyit Ahmet UZUN
Suçsuz Yere Öldürülen Rabia ´ya Sorulmaz mı?
Aziz DARICI
Aziz DARICI
Psikolojik –İnançsal Alt Yapı
Musab Aydın
Musab Aydın
Abdulhamit TURGUT´un Şahdetinin 27. Yıldönümünde Onu Bir Daha Hatırlamak
Mustafa AYGÜN
Mustafa AYGÜN
Adams Ağlarken
Ümit AKTAŞ
Ümit AKTAŞ
Özgürlüğe ve Erdeme Dayanan Bir Dini Söyleme Doğru ERDEMLİLER İTTİFAKI
Necip CENGİL
Necip CENGİL
SEVGİ VE GÜÇ ARASINDA
Yusuf YAVUZYILMAZ
Yusuf YAVUZYILMAZ
MAHMUT MUHAMMED TAHA: SOL SOSYALİST İSLAM OKUMASI
Ali BULAÇ
Ali BULAÇ
Ebu Zer
F. Yılmaz ALTUNÖZ
F. Yılmaz ALTUNÖZ
Mirac taçlandırılan yürüyüş
Nevzat KAYA
Nevzat KAYA
Seçimin Düşündürdükleri!
Bayram YILMAZ
Bayram YILMAZ
TÜRK İŞİ DONDURMA, Çanakkale Savaşının Avustralya Cephesi
Mustafa DOĞU
Mustafa DOĞU
Adım adım büyük İsrail mi?
Mehmet BEYHAN
Mehmet BEYHAN
Beka Sorunu mu Vefa mı?
Engin GÜLTEKİN
Engin GÜLTEKİN
Halkın iradesi ile hakkın iradesi arasında demokrasi
Turan YAMAN
Turan YAMAN
Akif´e Dair
Mehmet AKTAŞ
Mehmet AKTAŞ
Allah´ın emri, şeytanın kavliyle..
Muhammet YETİŞ
Muhammet YETİŞ
ADALET Mİ, MASLAHAT MI?
 Dr. Ali YALÇIN
Dr. Ali YALÇIN
BİRLİKTELİKTE DEĞERLER TEMELLİ VASAT DURUŞ
Selvigül ŞAHİN
Selvigül ŞAHİN
Zindandan şehadete yürüyenlere dua!..
Ramazan Keskin
Ramazan Keskin
ADALET
Abdülhamit KAHRAMAN
Abdülhamit KAHRAMAN
Anadolu Gerçekten Çok Dolu
Necla Arpa GÜLAÇAR
Necla Arpa GÜLAÇAR
Hafızalardaki Kara Leke
Cüneyt TORAMAN
Cüneyt TORAMAN
17/25 Aralık Kumpası!
Şakir KURTULMUŞ
Şakir KURTULMUŞ
Yeni Devir Kültür Edebiyat Sayfaları Arasında…
Ramazan DEVECİ
Ramazan DEVECİ
İmam Humeyni Düşüncesinde ve İslam Devrimi´nin 40 Yıllık Sürecinde İslami Vahdet
Nuri YILMAZ
Nuri YILMAZ
Belediye Seçimlerinden Ne Kadar Ümitli Olalım?
Hasan POSTACI
Hasan POSTACI
Bir İktidar Alanı Olarak Yerel Yönetimler
İbrahim GEZER
İbrahim GEZER
Gideceği Yeri Bilmeyen Kaptanlar Diyarı…
Ferhat Özbadem
Ferhat Özbadem
Beyni-Tezkiretü´ş-şu`ar
Ziya GÜNDÜZ
Ziya GÜNDÜZ
Büyük Yürüyüşler Okumakla Başlar!
Dr. Necmettin Acar
Dr. Necmettin Acar
Suudi Rejimini Bekleyen Asıl Tehlike Taht Kavgaları
Esat HOCALAR
Esat HOCALAR
Manzarayı Umumiye
Muhittin BAĞCI
Muhittin BAĞCI
Uyanış
Celal TAHİR
Celal TAHİR
Ehliyet, Liyakat ve Sadakat
Mustafa Sefa ÇAKIR
Mustafa Sefa ÇAKIR
Ey Aziz Öğretmen!
Yakup GÜLER
Yakup GÜLER
Darbelerle Gelişen Türkiye!
Nusret AYDEMİR
Nusret AYDEMİR
EĞİTİM SERENCAMIMIZ!
Serdar ÇALIŞ
Serdar ÇALIŞ
ZAM.....
Zeynep HAŞEMİ
Zeynep HAŞEMİ
İyilik Meşalesi
Mesut AYDIN
Mesut AYDIN
Bir Eğitim Ayı Ramazan (HUTBE)
Nezir ERGENÇ
Nezir ERGENÇ
İnsan Hayvanla mı Yoksa Tanrıyla mı Kıyaslanmalı?
Mehmet DEVECİ
Mehmet DEVECİ
Umre Ziyaretimizden Notlar/3
Nusret AYDEMİR
Nusret AYDEMİR
Yürüyüş (İstikamet)
Mehmet M. GÜLAÇAR
Mehmet M. GÜLAÇAR
BAŞIMIZDA KULAK İSTİYORUZ
Hacı TÜRKAN
Hacı TÜRKAN
Erdoğan Semboldür
Fedakar KIZMAZ
Fedakar KIZMAZ
Raşel, Sen İnsanı Dinden İmandan Edersin!..
Fehmi DEMİRBAĞ
Fehmi DEMİRBAĞ
Ayla Seni Seviyorum
Mehmet ŞEREFOĞLU
Mehmet ŞEREFOĞLU
Bir Taşeronun Rüyası Olan Kadro
Esan GÜL
Esan GÜL
Çocuklarımız ve Adalet
Aslan DEĞİRMENCİ
Aslan DEĞİRMENCİ
Selahaddin Eyyubi´siz Ortadoğu Arayışı
Said Alioğlu
Said Alioğlu
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
İstanbul için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
06:34 08:20 13:17 15:37 17:55 19:29
Taş avı öldürmez ve düşmanı helak etmez, ancak göz çıkarır ve diş kırar.

Hz. Muhammed
DOLAR
5.4345
EURO
6.1114
DİNDARLIK VE İSLAMCILIK
Müslüman aydın ve alimlere düşen görev kendilerini Batılı oryantalist gözlükle okuyanların yorumlarına mahkum olmak değil,
Tarih: 4.9.2018 23:54:05
Yusuf YAVUZYILMAZ

Son zamanlarda, özellikle siyasal İslamcılığının tartışmalı bir konuma gelmesiyle birlikte, dindarlık ve İslamcılık arasındaki ilişki tartışılmaya başlandı. Konuya eleştirel yaklaşanlar dindarlık ve İslamcılığı özenle birbirinden ayırırken, dindarlığı olumlamaya, İslamcılığı ise olumsuzlamaya gayret ediyorlar. Onlara göre İslamcılık İslam´dan bir sapmaya işaret ediyor. Tartışmalarda dindarlık bir inanç kategorisi olarak kabul görürken, İslamcılık dışlanarak reddediliyor. Bu noktada ilginç bir tartışma konusu çıkıyor ortaya: Gerçekten dindarlık ve İslamcılık birbirleriyle ilgisiz kavramlar mıdır? Bir diğer soru da, acaba dindar İslamcı olamaz mı? sorusudur. Kuşkusuz bir diğer soru da şudur: Dindar-İslamcı ayırımının ortaya çıkmasına zemin hazırlayan nedenler nelerdir? Üzerinde düşünülmesi gereken bir soru da, bu sorunun nereden neşet ettiği sorusudur.

            Konuya eleştirel yaklaşanlar, İslamcılık ve dindarlık arasında olumlu bir ilişkinin kurulmasına da imkânsız bakıyor. Acaba söylendiği gibi İslamcılık mutlak olarak olumsuz bir kategori midir? Sanıyorum dindarlık ve İslamcılık İslam´ın birbirinden bağımsız iki farklı yorumu gibi okunuyor. Öyle görülüyor ki, İslamcılığı olumsuzlayan genelleme, kendini İslamcı olarak tanımlayan bazı siyasi ve kanaat önderlerinin dinin ahlak ve irfan boyutlarına karşı olan duyarsızlığını temel alıyor ve buna karşı bir eleştiri ortaya çıkıyor. Bu değerlendirme doğru olsa da salt İslamcılığa ait bir özellik değildir.

            İslamcılık eleştirisi yaparken dikkat edilmesi gereken nokta bu kavramı tanımlamak, sınırlandırmak ve neden eleştirildiğinin açıkça belirlenmesidir. Kuşkusuz en çok eleştirilen İslamcılık türü siyasal İslamcılıktır. Ancak gözden uzak tutmamak gerekir ki, İslamcılık sadece siyasal İslamcılıktan ibaret değildir.

            Tarihsel olarak C. Afgani ve M. Abduh ile başlatılan İslami yenileşme projesini amaçlayan akıma İslamcılık ismi genellikle Batılılar tarafından verilmiştir. Dolayısıyla İslamcılık temelde oryantalist bir tanımlamadır ve olumsuzlamayı hedeflemektedir.

            Afgani ve Abduh´la başlayan fikri dönüşüm ve yenileşme hareketine yenileşmecilik veya kökencilik diyerek, İslamcılığın neden olumsuzlandığını irdelemeye çalışalım. Batılı tanımlamaya göre İslamcılık, bizim tanımlamamıza göre İslami yenilenmecilik ya da kökencilik düşüncesinin ana parametrelerini şöyle sıralayabiliriz:

1-      Kur´an ve Sünnete dönüş

2-      Cihat ruhunun uyandırılması

3-      İçtihat kapısının açılması.

4-      Medreselerin ve geleneksel eğitim anlayışının yenilenmesi.

5-      Dinin sadece ibadetlerden ibaret olmayıp, hayatı kuşatan bir anlayış olduğunun kabulü

6-      İslam inancını, tarih içinde ortaya çıkan gelenek ve yanlış inançlardan arındırmak.

7-      Müslümanları tembelliğe iten tevekkül, kader vb. kavramların yeniden ve asli anlamlarıyla tanımlamak.

8-      İnsanları pasifleştiren ve toplumsal gelişmelere karşı duyarsızlaştıran tasavvuf anlayışının yeniden tanımlanması.

9-      İslam´ı anti emperyalist olarak tanımlayıp, İslam ülkelerinin bağımsızlığa kavuşmaları için aktif bir başkaldırı ideolojisine dönüştürmek.

Kuşkusuz İslam ülkelerini sömüren batılı emperyalist ülkeler için bu-temelde tanımlanan bir anlayış kabul edilemez. Çünkü bu temel parametrelerle tanımlanan İslamcılık anti emperyalist öğeler içeriyordu. Bundan dolayı sürekli İslamcılığı olumsuzlayan bir külliyat ortaya çıkarmışlardır.

Oryantalist düşünce dindarlık ve İslamcılığı özenle birbirinden ayırdı; tasavvuf temelli Mevlâna mistisizmini olumlarken, devleti ele geçirmeyi ve anti emperyalizmi öne çıkaran İslamcılığı bir sapma olarak nitelendirdi. Buna göre İslam´ı siyasal ve sosyal alanı belirleyici olarak tanımlamak kötü bir tasavvur olarak belirlendi. Bunu hedeflemeyen ruh dinginliğini temel alan dindarlık ise öne çıkarılmaya çalışıldı.

İslamcılık dinin temel değerlerinden hareketle siyasal ve sosyal sorunları çözmeyi amaçlayan modern bir ideolojidir. Bu anlamıyla da kuşkusuz meşru bir amacı vardır. İslam´ın bir ideolojiye dönüştürülmesini çoğu aydın tarafından eleştirilirken, Ali Şeriati, tam tersi bir tutum takındı. Şeriati´ye göre İslam yaşamak istiyorsa mutlaka kitleleri harekete geçirecek bir ideolojiye dönüştürülmelidir.

Hiç kuşkusuz İslamcılık ile din olarak İslam birbiriyle eşitlenemez. İslam bir din, İslamcılık ise bu dinden hareketle oluşturulmuş bir yorumdur. Bu anlamda İslamcılık, dini temel alarak, belirli bir tarihsel dönemde karşılaşılan sorunları çözmeyi amaçlayan beşeri bir ideolojidir. Değişmez, insanüstü, evrensel değerler içermez. İslamcılık, onu üreten insanın ontolojisi gereği yanılgıya açık, tarihsel, başka bir dönem için değişmez örnek oluşturmayacak niteliklere sahiptir. İslamcılık, insan ürünü olan bir tefsirdir ve yanılgıya açıktır. Bir tefsir olarak İslamcılık bütün zamanlar için geçerli siyasal davranış biçimleri belirleyemez.

İslamcılık dinle eşitlenerek veya öyle algılanarak, sorunlu bir yola girilmiştir. Şurası açık ki, çoğu Müslüman kanat önderleri ve aydınlarda, tıpkı batılıların izinden giderek ve benzer argümanları dillendirerek dindarlık ve İslamcılık arasında İslamcılığı olumsuzlayan bir düşünce geliştirmişlerdir.

Batılı oryantalistlerin İslamcılık eleştirisi, onu kendilerinin çıkarlarını engelleyecek bir tutum olarak gördükleri içindir. Batılılar emperyalizmi sorun olarak algılamayan bir dini inancı öne çıkarmaya çalışmışlardır. Sorun şu ki, İslamcılık eleştirileri büyük ölçüde O. Roy gibi İslamologların düşüncelerine dayanıyor.

Şurası açık ki, İslamcılık veya onun bir alt dalı olan siyasal İslamcılık ne kadar başarısız olursa olsun; din devam ettiği sürece, dini temel alarak dünyanın sorunlarını çözmeye çalışan ideolojiler de var olacaktır. Ancak bu analizler din üzerinden bir ideolojik tutum ürettiği için dinin kendisiyle eşitlenemezler.

Batılı mahkûm edici bakıştan farklı bir tutum takınarak İslamcılık ele alınıp incelenmelidir. Siyasal İslamcılığın devleti ele geçirip toplumu modern devlete özgü yöntemlerle İslamileştirmesi kabul edilebilir mi sorusu üzerine derinlikli, düşünmek gerekir.

Batı´yı rahatsız eden İslamcı akımların Kur´an ve Sünnete aykırılığı değil, içerdiği anti emperyalist söylemdir. İslamcılığın Kur´an ile bağlantısı batılıların umurlarında değildir; onların umurlarında olan Batıyı rahatsız etmeyecek bir İslami söylem üretmektir.

Siyasal İslamcılık, İslam´ı temel alarak iktidara gelmek ve toplumu dönüştürecek bir programı uygulamayı amaç edinen bir modern ideolojidir kuşkusuz. İdeolojinin yöntemi modern, esinlendiği kaynak ise modernlik öncesidir. İran devriminin yöntemi modern, sahip olduğu ideolojik donanım ise modernlik öncesine aittir.

Siyasal İslamcılığa yönelik temel eleştiri, söylemle iktidara geldikten sonraki eylem arasındaki uyumsuzluktan kaynaklanıyor. İslam ülkelerinde ki, birçok İslamcı hareket iktidara kadar batı karşıtı iken, iktidara geldikten sonra batıya uyum sağlamasıdır. Kuşkusuz bunun nedenini dış faktörlere atarak sağlıklı bir şekilde değerlendiremeyiz. Şu haliyle İslam dünyasının Batılılara sunacağı bir model yoktur. Kaldı ki İslam ülkelerinin çok büyük bir bölümü kendi halklarına bile en temel insan haklarını sunma konusunda ciddi yetersizlikler içindedir. Kendine hayrı olmayanın başkasına hayrının olması imkansızdır.

Müslüman aydın ve alimlere düşen görev kendilerini Batılı oryantalist gözlükle okuyanların yorumlarına mahkûm olmak değil, Kur´an ve Hz. Peygamberin rehberliğini temel alarak, çağımıza uygun bir siyasal ve toplumsal bir model üretmektir. Kur´an ve Hz. Peygamberin tarihsel kişiliği bu amaç için gerekli bütün ahlaki ilkeleri vermektedir.

 

Anahtar Kelimeler: DİNDARLIK, İSLAMCILIK
Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Yazarın Diğer Yazıları
Sayfa: