Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
Nevzat KAYA
Nevzat KAYA
Vicdan Sahibi İnsanlara Bir Çağrı!
Ferhat Özbadem
Ferhat Özbadem
BEY NÎ-TEZKİRETÜ´Ş-ŞU`AR
Sait ALİOĞLU
Sait ALİOĞLU
İslamcılık Nedir?
Necip CENGİL
Necip CENGİL
“Paradigmaların İflası ve İflas Erteleme”
Seyit Ahmet UZUN
Seyit Ahmet UZUN
Eş Seçiminde Sorumluluk/1
Prof. Dr. Bilal SAMBUR
Prof. Dr. Bilal SAMBUR
Ortadoğu bilinmezliğinde Amerika
Ramazan KAYAN
Ramazan KAYAN
Modernizmin serüveni
Mustafa DOĞU
Mustafa DOĞU
Şemşamer Mezhepliler!
Nejdet DEMİREL
Nejdet DEMİREL
Kadın Erkek Eşitliği ve Batının İki Yüzlülüğü
Hasan ŞEREFOĞLU
Hasan ŞEREFOĞLU
Şiddet Sarmalında İstikamet Kaybetmek
Bülent ACUN
Bülent ACUN
Meclis-i Beyan´da deizm ateizm
Ramazan Keskin
Ramazan Keskin
Adalet
Mehmet BEYHAN
Mehmet BEYHAN
Güney Çin Denizi´nden Doğu Akdeniz´e
Abdulbaki ÇAĞATAY
Abdulbaki ÇAĞATAY
KUR´AN DIŞI VAHİY
Bayram YILMAZ
Bayram YILMAZ
BÖRÜ
Davut GÜLER
Davut GÜLER
Trump´ın Suriye´den Çekilme Kararı ve Muhtemel Gelişmeler
Ömer Naci YILMAZ
Ömer Naci YILMAZ
Erdoğan´ı Davet Ettiklerine Bakın
Yusuf YAVUZYILMAZ
Yusuf YAVUZYILMAZ
İslam aklı
Ali BULAÇ
Ali BULAÇ
İki Fatih!
 Dr. Ali YALÇIN
Dr. Ali YALÇIN
Müslümanlar Açısından Yüzün Yeniden İnşası
Aziz DARICI
Aziz DARICI
İnsan Şartlı Sevince...
Turan YAMAN
Turan YAMAN
Ahmed Han (1817-1898)/Hindistanlı Fikir Adamı
Cafer AKDENİZ
Cafer AKDENİZ
Darbe ve Direniş
Selvigül ŞAHİN
Selvigül ŞAHİN
Örnek Şahsiyet: Öğretmen Dursun Mehmet Şahin
Ziya GÜNDÜZ
Ziya GÜNDÜZ
Büyük Yürüyüşler Okumakla Başlar!
Necla Arpa GÜLAÇAR
Necla Arpa GÜLAÇAR
İnsan ve Hürriyet
Enes TARIM
Enes TARIM
Dervişlerden Kurtulma Kılavuzu
Mustafa GÜL
Mustafa GÜL
Kaşıkçı Cinayeti ya da Üç Maymunu Oynamak
Mustafa AYGÜN
Mustafa AYGÜN
Tarih Bilinci ve Müfredattaki Dozu
Abdülhamit KAHRAMAN
Abdülhamit KAHRAMAN
Aileye Sahip Çık!
F. Yılmaz ALTUNÖZ
F. Yılmaz ALTUNÖZ
Kültür Emperyalizmi ve Yılbaşı
Dr. Necmettin Acar
Dr. Necmettin Acar
Suudi Rejimini Bekleyen Asıl Tehlike Taht Kavgaları
Şakir KURTULMUŞ
Şakir KURTULMUŞ
‘Babamdan Bana Hüzün Kaldı Yalnızlığı Çok Sevdim´
Esat HOCALAR
Esat HOCALAR
Manzarayı Umumiye
Muhammet YETİŞ
Muhammet YETİŞ
Gençliğin Gidişatı ve Furkan Doğan Örnekliği
Ümit AKTAŞ
Ümit AKTAŞ
“Diriliş Pastası”
Ramazan DEVECİ
Ramazan DEVECİ
Peygamberimizin Örnek Kişiliği…
Muhittin BAĞCI
Muhittin BAĞCI
Uyanış
Nuri YILMAZ
Nuri YILMAZ
Çözüme Gerçekten Hazır mıyız ?
Celal TAHİR
Celal TAHİR
Ehliyet, Liyakat ve Sadakat
Mustafa Sefa ÇAKIR
Mustafa Sefa ÇAKIR
Ey Aziz Öğretmen!
Cüneyt TORAMAN
Cüneyt TORAMAN
Türkiye´nin Gündemi ‘Sağanak Yağmur´ Gibi: Brunson, Af Teklifi, Kaşıkçı ve Andımız
Hasan POSTACI
Hasan POSTACI
Kültürel İslam´dan İslami Varoluşçuluğa
Mehmet AKTAŞ
Mehmet AKTAŞ
Lebbeyk, Allahümme lebbeyk!..
Yakup GÜLER
Yakup GÜLER
Darbelerle Gelişen Türkiye!
Nusret AYDEMİR
Nusret AYDEMİR
EĞİTİM SERENCAMIMIZ!
Serdar ÇALIŞ
Serdar ÇALIŞ
ZAM.....
Zeynep HAŞEMİ
Zeynep HAŞEMİ
İyilik Meşalesi
Mesut AYDIN
Mesut AYDIN
Bir Eğitim Ayı Ramazan (HUTBE)
Nezir ERGENÇ
Nezir ERGENÇ
İnsan Hayvanla mı Yoksa Tanrıyla mı Kıyaslanmalı?
Mehmet DEVECİ
Mehmet DEVECİ
Umre Ziyaretimizden Notlar/3
Nusret AYDEMİR
Nusret AYDEMİR
Yürüyüş (İstikamet)
Mehmet M. GÜLAÇAR
Mehmet M. GÜLAÇAR
BAŞIMIZDA KULAK İSTİYORUZ
Hacı TÜRKAN
Hacı TÜRKAN
Erdoğan Semboldür
Fedakar KIZMAZ
Fedakar KIZMAZ
Raşel, Sen İnsanı Dinden İmandan Edersin!..
Fehmi DEMİRBAĞ
Fehmi DEMİRBAĞ
Ayla Seni Seviyorum
Dr. Yunus ÇOLAKOĞLU
Dr. Yunus ÇOLAKOĞLU
İslam Dünyasında Şiddet ve Mikro Nüfuz Alanları
Mehmet ŞEREFOĞLU
Mehmet ŞEREFOĞLU
Bir Taşeronun Rüyası Olan Kadro
Esan GÜL
Esan GÜL
Çocuklarımız ve Adalet
İbrahim GEZER
İbrahim GEZER
Vicdanımız Kanıyor!
Aslan DEĞİRMENCİ
Aslan DEĞİRMENCİ
Selahaddin Eyyubi´siz Ortadoğu Arayışı
Nejdet DEMİREL
Nejdet DEMİREL
Said Alioğlu
Said Alioğlu
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
İstanbul için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
06:34 08:20 13:17 15:37 17:55 19:29
Kanaatten hiç kimse ölmedi, hırsla da hiç kimse padişah olmadı.

MEVLANA (R.A)
DOLAR
5.3369
EURO
6.0714
Tasavvuf Ve Sufiler, Kur´an´daki Mahiyeti Nedir?
Birlik Vakfı Bursa Şubesinde 2 Kasım Cuma gecesi yapılan sohbetin benim için en çarpıcı anı, UÜ Öğretim Üyesi Prof. Dr. Salih Çift´e sorulan “Tasavvuf Kur´an´da var mı?” sorusuna verilen “Benim için bu soru ‘Alfabede ‘a´ harfi var mıdır?´ sorusundan farksızdır” şeklindeki cevaptı.
Tarih: 8.11.2018 14:27:04

Bu diyalog, Birlik Vakfı Bursa Şubesi´nin geleneksel Cuma Meclisi´nde geçti.  2 Kasım Cuma gecesi düzenlenen Meclisin konuğu, UÜ Öğretim Üyesi Prof. Dr. Salih Çift; sohbetin konusu “Tarih Boyunca Siyaset Sufi İlişkileri”ydi.

Temelleri Ashab-ı Suffa´ya dayandırılan tasavvuf, itirazcıları haricinde, İslam düşüncesinin ana yollarından biri olarak kabul edilmektedir.

Zaman içinde kendisine yamanan bazı mistik düşünceler, gerçekmiş gibi anlatılan bazı akıl almaz olaylar ve tasavvufun toplumdaki manevi gücünü kullanmak isteyen çıkarcı tipler dolayısıyla itibarsızlaştırılmaya çalışılan tasavvuf, bir disiplin olarak ortaya çıktığından beri İslam´ı anlama yollarından biri olarak her kademede itibar görmüştür. Bu itibardan dolayıdır ki tasavvuf, art niyetliler için de bir çekim merkezi olmuş; bazısı siyasi emelleri için kullanırken tasavvufu, bazıları da dünyevi çıkar elde etmek için kullanmıştır.

Kısacası, her zaman gündemde olmuştur tasavvuf.

Siyasiler de bu gücün farkında olup o gücü kullanmak istemişlerdir. Bu isteğe karşı tasavvufun cevabının ne olduğunu anlattı Salih Çift.

Sufilerin ilkeleri var mıdır?

Sohbetine “´Sufi siyaset ilişkilerinde sufiler tarafından belirlenen ilkeler var mıdır yoksa her dönemde değişen tavırlar mı vardır? Belirlenen ilkelerden sapılmış mıdır? Sapıldıysa bunun nedenleri nelerdir? Eğer sufiler siyasilerle ilişki kurdularsa bu ilişkinin sebepleri nelerdir; bu ilişki nasıl bir ilişkidir?´ sorularına cevap arayarak tarih boyunca sufi siyaset ilişkilerini anlamaya çalışacağız.” sözleriyle başladı Salih Çift.

“Sufiler, çok erken sayılacak bir dönemde siyasetle ilişkilerine dair ilkeler geliştirmiştir. Ama şunu söylemek gerekir: Sufileri siyasilere karşı ilke geliştirmeye iten, siyasiler olmuştur. Emevilerin hemen öncesinde ve Emeviler döneminde yaşanan siyasi olaylar, herkesi olduğu gibi, sufileri de etkilemiş ve onları bir tavır belirlemeye itmiştir. Zamanla belirginleşen bu ilkeleri geliştirip yolun kuralı haline getiren de bir fakih, bir muhaddis, bir sufi olarak önemli bir yere sahip olan Hasan-ı Basri´dir.” sözleriyle bu ilişkinin tarihi seyrini verdi Salih Çift.

Hasan-ı Basri´nin siyasete karşı tavrı

Peki, bu ilkeler neydi, sorusuna yanıt sadedinde “Emeviler döneminde yaşayan ve itirazsız herkesin bu yolun büyüğü olduğunu kabul ettiği Hasan-ı Basri´nin siyasilere karşı davranışı ve bu davranışı gerekçelendirirken söylemiş oldukları, sufilerin siyasilere karşı ilkesi olmuştur. Hasan-ı Basri, Emevileri onaylamadığını yüksek sesle söylemiş, bulunduğu meclislerde onları eleştirmiş ama onlara karşı da fiili bir karşı koyuş sergilememiştir. Bağlılarına da siyasilerden uzak durmalarını öğütlemiştir. Kendisinden hemen sonra gelen Tusî de bu tavrı benimsemiş ve en doğru yolun sufilerin yolu olduğunu söylemiştir.” sözlerini söyledi konuşmacı.

İslam düşünce geleneğinde çok önemli bir yeri olan İmam Gazali´nin, yazıldığı dönem dâhil her zaman çok okunan kitabı olan İhya´da, sultanlarla ilişkiler konusuna özel bir bölüm ayırdığını söyleyen Salih Çift, ”Gazali, İhya´nın sufilerin sultanlarla ilişkilerine değindiği bölümünde, sufilerin sultanlarla ilişki kurmalarının doğru olmayacağını çok sert sözlerle belirtir. Gazali´ye göre sultanlara yakın olmak için hiçbir haklı sebebi olamaz insanın. Onlara yakın olanların söyledikleri ‘Adaletle hükmetmelerine yardım ediyorum.´ şeklindeki cümlelerin sadece birer kandırmaca olduğunu söyler Gazali. Gazali´ye göre, sultanlara yakın olmak, her hâlükârda zarar vericidir. Sufilerin bu tavrı, İslam coğrafyasının her yerinde geçerlidir. 13. yüzyılda Hindistan´da ortaya çıkan Ceştiyye tarikatı, bu ilkelerin katı bir şekilde uygulanmasını talep eder bağlılarından.” diyerek Gazali´nin ve diğer tarikat kollarının konuya bakışlarını aktardı. 

Sufiler, koydukları ilkelere ne kadar uydular?

Salih Çift, baştan beri konan bu ilkelerin sufiler tarafından ne kadar uygulanıp uygulanmadığına da değindi. Sufilerin çoğunun bu ilkelere uymadığını belirten Salih Çift, konuyu “Sufilerin çoğu bu ilkelere uymamıştır. Bunun görünen ve bilinen iki ana sebebi vardır: 1. Çıkar peşinde koşan sufiler sultana yanaşmıştır, 2. Sultanlar sufileri kullanmıştır. Mesela aynı dönemde yaşayan iki sufinin tavrını buna örnek gösterebiliriz. Molla Cami, sufilerin geleneksel çizgisini izleyip sultanlara ve siyasete uzak durur. Üstelik bunu, sultanlardan fazlasıyla itibar gördüğü halde yapar. Kendisini seven sultanlar ona çeşitli hediyeler gönderir ama o, bu hediyelerin dergâhın kapısında bile girmeden halka dağıtılmasını sağlar. Öte yandan, kendisinin üstadı olduğu söylenen Ubeydullah Ahrar ise sultanın yanından ayrılmaz, bütün zamanını sultanlarla geçirir.” cümleleriyle ve örnekler üzerinden açıkladı.

Sufilerin siyasetle zorunlu ilişki kurmaları konusunu da “Bazen sufiler zorunlu olarak siyasete dâhil olur. Şeyh Şamil gibi, Bosna Hersek´te Sırplara karşı savaşan Boşnaklar safında cihat eden Nakşiler gibi… Cezayir´de Fransızlara karşı cihat eden Emir Abdulkadir Cezayiri, buna en iyi örneklerden biridir. Emir Abdulkadir, siyasetten ve sultanlardan uzak durmak istemiştir. Ama ülkesinin Fransızlar tarafından işgaline karşı direnişe geçmiş, olaylar onu emirlik makamına kadar taşımıştır. Yine Libya´da Ömer Muhtar olayı da böyledir. Olaylar, sufileri devletin en yetkili makamlarına kadar taşımışlardır.” sözleriyle açıklayan Salih Çift, sonra konuyu Türkiye´ye, Cumhuriyet dönemi siyaset sufi ilişkisine getirdi.

Cemaatleşen tarikatlar

Salih Çift, Türkiye´de, üzerinde en çok konuşulması gereken konulardan birisinin Cumhuriyet dönemi siyaset-sufi ilişkileri olduğunu ama uzun ve karmaşık bu konuya şimdi girmeyeceğini söyledikten sonra konuyla ilgili “1925 yılında çıkarılan bir kanunla tarikatlar yasaklanır. Bu yasaklanmadan sonra bazıları yeraltına iner tarikatların. Bazıları siyasilerle işbirliği yapar. Bazıları da tarikat dönemi bitti diyerek cemaatleşir. İşte bu cemaatleşme olayı önemlidir. Şunu söyleyebiliriz: Tarikatlarla yaşanan sorunların daha fazlası cemaatlerle yaşanmıştır. Tek başına FETÖ olayı bile yaşanan bu sorunların büyüklüğüne işaret etmeye yeter.” sözlerini söyleyerek sohbetine son verdi.

Ahmet Serin   








Kaynak: Dünya Bizim

Anahtar Kelimeler: Tasavvuf Sufiler daki Mahiyeti Nedir
Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Çelik: Suriye´nin kuzeyi Türkiye için birinci dereceden tehdittir
Çelik: Suriye´nin kuzeyi Türkiye için birinci dereceden tehdittir
AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik, AK Parti MYK toplantısının ardından açıklamalarda bulundu. Çelik, "Fırat´ın doğusunda, Suriye´nin kuzeyinde ortaya çıkan tablo, Türkiye için birinci dereceden tehdittir ve Türkiye Cumhuriyeti bu tehdidi bertaraf edecektir. Başkan Trump´ın çekilme kararında ısrar edeceğini değerlendiriyoruz. Türkiye burada DEAŞ´a karşı mücadeleyi yürütecek kapasiteye sahiptir. Afrin harekatında Türkiye´nin haklı olduğu görüldü" açıklamasında bulundu.
Elektrik yardımında son gelişmeler! 80 TL´yi devlet verecek
Elektrik yardımında son gelişmeler! 80 TL´yi devlet verecek
Hükümetin yoksul kesim için uygulamaya alması beklenen elektrik kullanım desteğinden 10 milyon vatandaşın fayda sağlayacağı söylendi.
Abdullah Gül´e yakın isimden yeni parti açıklaması
Abdullah Gül´e yakın isimden yeni parti açıklaması
Abdullah Gül´e yakın isimlerden Fehmi Koru, yeni parti iddialarına ilişkin değerlendirmede bulundu.
Suriyelilerin hareketliliği sosyal imkanlara erişimi güçleştiriyor
Suriyelilerin hareketliliği sosyal imkanlara erişimi güçleştiriyor
Türkiye´deki Suriyelilerin sorunlarına çözüm üretmek için düzenlenen "Mülteciler için Büyük Veri Yarışması"na sunulan projeler, Suriyelilerin hareketliliğinin sağlık ve eğitim gibi sosyal imkanlara erişimlerinde güçlüklere yol açtığını ortaya koydu.
Cumhurbaşkanı Erdoğan: Sözler tutulmazsa gereken adımları atarız
Cumhurbaşkanı Erdoğan: Sözler tutulmazsa gereken adımları atarız
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Amerika ve Rusya ile görüşmelerin anlayış birliğiyle sonuçlanmasının arzulandığını belirterek, "Aksi takdirde kendi stratejimiz doğrultusunda gereken adımları atmaya başlayacağız." dedi.
Bir milyondan fazla İsrailli bizi izliyor!
Bir milyondan fazla İsrailli bizi izliyor!
Türk yapımı olan ´İstanbullu Gelin´ dizisini bir milyondan fazla İsraillinin izlemesi, medyamızda büyük bir başarı olarak görüldü.
Cumhurbaşkanı Erdoğan: Geleceğe büyük bir miras bıraktık
Cumhurbaşkanı Erdoğan: Geleceğe büyük bir miras bıraktık
Cumhurbaşkanı ve AK Parti Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan, TOBB İkiz Kuleler Konferans Salonu´nda düzenlenen Ekonomi Şurası´nda konuştu. Erdoğan, Münbiç´in yeniden alınıp asıl sahiplerine verileceğini ifade etti.
Türkiye-AB Zirvesi Mart´ta Bükreş´te olacak
Türkiye-AB Zirvesi Mart´ta Bükreş´te olacak
AB Konseyi Dönem Başkanı Romanya´nın Dışişleri Bakanı Meleşcanu "Mart başında Türkiye ile AB arasında Bükreş´te zirve planlıyoruz."
Suriye´de ABD-YPG/PKK unsurlarına saldırı
Suriye´de ABD-YPG/PKK unsurlarına saldırı
Suriye´nin Haseke ilinde, ABD askerleri ve terör örgütü YPG/PKK´ya yönelik bombalı saldırıda bir ABD askeri ağır yaralandı.
Asi Nehri taşınca sandalla ulaşım başladı
Asi Nehri taşınca sandalla ulaşım başladı
Suriye´de Asi Nehri´nin taşması sonucu İdlib´in Derkuş beldesi sakinleri, ulaşım için sandal kullanmaya mecbur kaldı.
Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu: Suriye´de herkesin bir ajandası var
Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu: Suriye´de herkesin bir ajandası var
Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu, "Suriye´de herkesin bir gündemi, bir ajandası var. Herkes Türkiye gibi Suriye´nin sınır bütünlüğü, toprak bütünlüğü, istikrarı, barışı, huzuru, bu kadar Suriyeli kardeşimizin huzuru ve yaşamı diye bakmıyor olaya." dedi.
Meteorolojiden buzlanma ve sis uyarısı
Meteorolojiden buzlanma ve sis uyarısı
Türkiye´nin iç ve doğu kesimlerinde yarın buzlanmayla yer yer pus ve sis bekleniyor.
"OHAL Mağdurlarının Yüzde 83´ü Türkiye´den Gitmek İstiyor"
"OHAL Mağdurlarının Yüzde 83´ü Türkiye´den Gitmek İstiyor"
Halkların Demokratik Partisi (HDP) Milletvekili Ömer Faruk Gergerlioğlu, Mağdurlar İçin Adalet Topluluğu´nun hazırladığı “2. Yılında OHAL´in Toplumsal Maliyetleri Raporu”nun sonuçlarını Taksim Hill´de düzenlenen basın toplantısında paylaştı.
Bakan Gül ve Selçuk sınıf boyadı
Bakan Gül ve Selçuk sınıf boyadı
Adalet Bakanı Gül ile Milli Eğitim Bakanı Selçuk, denetimli serbestlik hizmetleri kapsamında Şehit Ömer Halisdemir Anadolu İmam Hatip Lisesi´ndeki sınıfların hükümlülerce boyanması programına katıldı.
Karamollaoğlu, hükümeti eleştirdi
Karamollaoğlu, hükümeti eleştirdi
Denizli´de partisinin aday tanıtım toplantısına katılan Saadet Partisi Genel Başkanı Temel Karamollaoğlu, konuşmasında hükümete yüklendi, asgari ücretin açlık sınırının altında kaldığını söyledi.